Quân Pháp can thiệp vào xung đột tại Djibouti

(CATP) Nhìn từ xa, đó chỉ là một bãi sa mạc mênh mông nằm ven biển không người ở. Đến gần, người ta thấy rõ xe ủi đất đang đào chiến hào, tạo ra những bức tường dài bảo vệ binh sĩ và vũ khí. Nằm tại eo biển Bab El-Mandev (cảng Nước Mắt, theo tiếng Ảrập), một dải đất dài 1km, ngang 500m, trở thành trung tâm điểm một cuộc khủng hoảng trong vùng Sừng Phi châu. Ras Doumeira nằm cách thành phố Djibouti 120km về hướng bắc chính là biên giới giữa xứ Erythrée với Djibouti, vốn chưa bao giờ được phân ranh cột mốc. Mảnh đất nhỏ nhoi dọc theo bờ biển cho phép canh chừng eo biển, nơi gặp nhau duy nhất giữa Biển Đỏ và Ấn Độ Dương. 20% dầu hỏa thế giới, gần 50% dầu hỏa Âu châu phải đi ngang. Nếu dự án chiếc cầu dài 30km giữa Yemen và Djibouti hoàn tất, vùng đất này càng thêm phần lợi hại.

Vào tháng 4-2008, sau khi phát hiện người Erythrée xây dựng nền móng trên biên giới, Djibouti đã huy động hàng trăm quân. Trong vòng 2 tháng, hai đạo quân giáp mặt nhau, đôi khi chỉ cách có 1m! Từ ngày 10 đến 12-6-2008, xung đột nổ ra làm 9 người chết và gần 100 người bị thương về phía Djibouti. Nước Pháp, quốc gia đô hộ cũ của họ, giải tán cả hai phe. Tại nước Cộng hòa bé nhỏ Djibouti, với 650.000 dân, Pháp còn duy trì đạo quân thực dân lớn nhất tại Phi châu: 2.850 người. Từ khi xung đột nổ ra, Pháp lập tại Ras Doumeira một tiền đồn: 191 quân với tên lửa đất đối không, chiến xa... Họ cung cấp cho Djibouti xăng dầu, lều trại, giường nằm, cả máy bay tuần duyên Atlantique 2 để canh giữ biên giới.

Tình hình đang bế tắc. Mọi cố gắng thương lượng do LHQ, Liên đoàn Ảrập, Phi châu thống nhất, Yemen, Qatar làm trung gian đều thất bại. Trong một bức thư gởi cho Hội đồng Bảo an Liên hiệp quốc ký ngày 24-6, Erythrée cố giải thích. Lo sợ một cuộc tấn công từ Ethiopia, quốc gia mới vừa xây dựng một căn cứ quân sự tại Moussa Ali, biên giới chung của 3 nước, xứ này phải củng cố mặt trận phía nam. Theo tin từ Bộ Ngoại giao Pháp, nước cộng hòa 4 triệu dân này đang bị Mỹ cô lập, tìm cách gây ảnh hưởng trong vùng.

Hiện chỉ có người Djibouti tuân thủ ý kiến của Hội đồng Bảo an LHQ, lui trở về vị trí cũ trước khi xung đột. Hai đạo quân đang cách nhau khoảng 5km. Ở giữa là Lực lượng đặc biệt của Pháp gồm 15 người tuần tra để ngăn chặn xung đột. Trong vùng đất cô lập này, nhiệt độ ban ngày lên đến 45OC, không có bóng dáng cây cối. Quân đội Djibouti hiện có khoảng 3.000 người, đối đầu với 200.000 của Erythrée. Theo lời một sĩ quan Pháp, Erythrée không muốn thương lượng. Cuộc khủng hoảng này có thể kéo dài rất lâu. Bộ trưởng quốc phòng Djibouti Ougoureh Kifleh Ahmed cho biết, chỉ có một giải pháp: chiến tranh! Nếu chiến tranh tái diễn, người Pháp phải áp dụng Hiệp ước phòng thủ với chúng tôi, bằng cách nghênh chiến. Một nhóm điều tra của LHQ đã lên đường và sẽ đưa ra kết luận trong vòng một tuần lễ. Khi đó Hội đồng Bảo an LHQ có thể đưa ra nghị quyết áp đặt. Tại đây, một bộ chỉ huy Liên quân Pháp - Djibouti được thành lập. Người ta đang xây dựng căn cứ quân sự. Nước Pháp viện trợ vũ khí ồ ạt cho Djibouti.